İqtisadiyyat · 25 oktyabr 2026

Dünya uzunmüddətli yanacaq qıtlığı ilə üzləşir – 2027-də nə dəyişəcək?

Beynəlxalq Enerji Agentliyi, 2027-ci ilə qədər dizel çatışmazlığının davam edə biləcəyi xəbərdarlığını verir, əsas səbəb isə İranda neft emalının azalması və Hörmüz boğazının blokadasıdır.

24 oktyabr 2026 tarixində lent.az xəbəri, Beynəlxalq Enerji Agentliyinin (BEA) hesabatına əsaslanaraq, qlobal enerji bazarında uzunmüddətli yanacaq çatışmazlığı təhlükəsinin davam edəcəyini bildirir. BEA, 2027-ci ilə qədər dizel tədarükünün hələ də çətinləşə biləcəyini, xüsusilə qış mövsümündə qiymətlərin kəskin artma riski ilə qarşılaşa biləcəyini qeyd edir.

Çətinliyin əsas səbəblərindən biri, İranda müharibə ilə əlaqəli hücumlar nəticəsində neft emal gücünün azalmasıdır. Bu ziyan, neftin təmizlənməsi üçün lazım olan infrastrukturun məhdudlaşdırılmasına və qlobal ehtiyatların ciddi təzyiq altına düşməsinə səbəb olmuşdur. BEA, bu vəziyyətin uzunmüddətli bir təsirə malik olacağını vurğulayır.

Hörmüz Boğazının blokadası da yanacaq tədarükündə əhəmiyyətli dərəcədə çətinlik yaradır. Blokadaların qaldırılması ilə yanaşı, neft emal zavodlarının bərpası da tələb olunur və bu proses vaxt aparır. BEA, nəqliyyat maneələrinin aradan qaldırılması ilə yanaşı, istehsalın əvvəlki səviyyələrə qaytarılması üçün infrastrukturun tam bərpasının vacibliyini qeyd edir.

Enerji istehlakının mövsümi artması da bazara əlavə təzyiq yaradır. Soyuq havalarda istilik və digər yanacaq növlərinə olan tələbat yüksəlir, bu da məhdud təchizat fonunda qiymətlərin artmasına səbəb olur. BEA, bu risklərin nəzərə alınmasını məsləhət görür.

Bununla yanaşı, ABŞ prezidenti Donald Trumpın rus sanksiyalarının müvəqqəti yumşaldılması qərarı, Rusiyanın neft və yanacaq ixracını artırmaq üçün imkan yaratdı. Lakin, ekspertlər bu addımın bazarı sabitləşdirmək üçün kifayət qədər təsirli olmayacağını və yanacaq tədarükündə əsas problemlərin hələ də həll olunmadığını vurğulayır.

Mənbə: Lent.az — Azərbaycan