Azərbaycan · 17 oktyabr 2026

Həkimlər çaya şəkər qatmağın fəsadları barədə xəbərdarlıq edirlər

Mütəxəssislər çaya əlavə edilən şəkərin artıq çəki və diş çürüməsi riskini artırdığını bildirərək onun istifadəsini tədricən azaltmağı tövsiyə edirlər.

Çaya şəkər əlavə edilməsi gün ərzində orqanizmə daxil olan kalori miqdarını nəzərəçarpacaq dərəcədə yüksəldir. Xüsusilə gün ərzində bir neçə fincan şirin çay qəbul edən şəxslər fərqində olmadan böyük miqdarda şəkər istehlak edirlər. Şəkərli içkilərin normadan artıq istifadəsi isə bədən çəkisinin artmasına və dişlərin çürüməsinə zəmin yaradır.

Şirin çayın yanında qəbul edilən peçenye, konfet və digər şirniyyatlar ümumi enerji qəbulunu daha da yüksəldərək uzunmüddətli dövrdə çəki artımı ilə nəticələnə bilər. Bununla belə, şəkərin hər kəsdə mütləq iştahanı artırdığını və ya maddələr mübadiləsini birbaşa ləngitdiyini iddia etmək doğru sayılmır; burada ümumi rasion, porsiya və fiziki aktivlik həlledici rol oynayır.

Eyni zamanda, şəkərin diabet xəstəliyinin yeganə səbəbi olmadığını və bu xəstəliyin yaranmasında müxtəlif amillərin iştirak etdiyini nəzərə almaq lazımdır. İlkin materiallarda gündəlik 30 qram şəkər istehlakının Altsheymer riskini 6 qram qəbul edənlərlə müqayisədə üç dəfə artırdığı iddia edilsə də, bunu təsdiqləyən konkret araşdırma təqdim edilməyib.

Şəkərin miqdarını azaltmaq üçün çayı dərhal tamamilə şəkərsiz içmək çətin olduqda, bu prosesi mərhələli şəkildə həyata keçirmək və şirniyyat əvəzinə meyvələrə üstünlük vermək olar. Təbii hesab edilən bal və şərbətlər də sərbəst şəkər kateqoriyasına aid olduğu üçün onların limitsiz istifadəsi düzgün deyil. Diş sağlamlığı üçün şəkərin məhdudlaşdırılması ilə yanaşı, gigiyenik təmizliyə də əməl edilməlidir.

Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının tövsiyələrinə görə, sərbəst şəkərlər gündəlik enerji qəbulunun 10 faizindən, daha yaxşı nəticə üçün isə 5 faizindən az olmalıdır. Bu norma gündə 2000 kalori qəbul edən fərd üçün müvafiq olaraq 50 və ya 25 qramdan az şəkərə bərabərdir. Həmin hesaba təkcə çaya qatılan şəkər deyil, digər qidalar, içkilər, eləcə də şirə, bal və şərbətlərdəki şəkərlər də daxildir.

Mənbə: Lent.az — Azərbaycan